درباره من
با عرض سلام و خیر مقدم خدمت بازدید كنندگان عزیز ، پایگاه غریب طوس با هدف گسترش فرهنگ غنی رضوی شروع به فعالیت نموده و همیشه اطلاع رسانی قوی از سیره رضوی داشته و در این راه با کاربران خود در تعامل بوده و نظرات عزیزان در پیشرفت این وبلاگ نقش گسترده ای داشته و دارد ، امیدوارم که این پایگاه بتواند نقشی هرچند کوچک در کسترش فرهنگ رضوی در بین دوستداران اهل بیت ایفا نماید.
***
هرکجای ایران پهناور که زندگی کنی، وقتی دلت با ذکر «یا رضا» بلرزد، به سوی ارض اقدس میایستی و دست بر سینه خم میشوی و کلامت را به ذکر زیبای «السلام علیک یا علی بن موسی الرضا(ع)» مزین میسازی، ...
تا قد خمیده ات از تو تندیسی بسازد با یاد سلام بر غریب طوس.
***
هرکجای ایران پهناور که زندگی کنی، وقتی دلت با ذکر «یا رضا» بلرزد، به سوی ارض اقدس میایستی و دست بر سینه خم میشوی و کلامت را به ذکر زیبای «السلام علیک یا علی بن موسی الرضا(ع)» مزین میسازی، ...
تا قد خمیده ات از تو تندیسی بسازد با یاد سلام بر غریب طوس.
پـيـونـدهـــا
موضوعات
- گفتگو و گزارشهای رضوی
- سرود و نوای رضوی
- سیره رضوی
- نکته ها از سیره ی امام رضا (ع)
- خادم الرضا
- بانوي كرامت حضرت معصومه(س)
- کتابشناسی ومعرفی کتاب رضوی
- داستانهای کوتاه رضوی
- اشعارو شاعران رضوی
- زائرين و آداب زيارت
- احادیث و روایات رضوی
- حرم شناسی رضوی
- گالری و فایل های تصویری رضوی
- کلام وگفتار رضوی
- آشنای با زندگی امام
- زائران و خاطرات زيارت
- فایلهای چند رسانه ای
- نامه اي به امام رضا (ع)
- كرامات رضوي
- امام رضا(ع) و تفسیر قرآن کریم
- سفری از مدینه تا مرو
- در مكتب امام رضا(ع)
- دلنوشته ها ی رضوی
- متن و قطعه ادبی رضوی
- مقالات و پژوهش های رضوی
- سبک زندگی در سیره امام رضا (ع)
- امام رضا (ع) و اقتصاد مقاومتی
- امام رضا (ع) و بیداری اسلامی
- نرم افزار رضوی
- امام رضا (ع) و خانواده
- فیلم انیمیشن کلیپ
- توصیه ها ی بهداشتی امام رضا (ع)
نوای رضوی
مشهدی کریمخانی - ای حرمت
صلوات خاصه امام رضا - مرحوم انصاریان
صدای دور ضریح مطهر
صلوات خاصه امام رضا -حسن زاده
آمد مرید مرده دل
حسرت ديدن گنبد طلا حرمت
امام رضا - حامد زمانی
سرود امام رضا
ديدگاههاي امام رضا عليه السلام درباره اصول اقتصادي
ارسال شده در پنجشنبه ۱۳ خرداد ۱۳۹۵ ساعت 19
امامان بزرگوار، از دريچه نگاه شيعه، الگوها و اسوههاي فكري، اعتقادي، عملي و اخلاقي ميباشند. از اين رو، گفتار، رفتار، كردار و تقرير آن بزرگواران دليل و برهان شرعي است. بدين جهت نجات تنها در پيروي كردن از آنان منحصر شده است.

حضرت ثامن الحجج امام رضا عليه السلام نيز همواره با كردار، گفتار و رفتارش راهنماي اخلاق و اسوه عملي مردم بودهاند و با نشان دادن جنبههاي نيك رفتاري و گفتاري، مردم را به سوي خير و هدايت رهنمون ميسازند. چراكه وي اخلاق نياكان گرامي رسول خدا (كه درود و سلام خدا بر ايشان و اهل بيت طاهرينش باد) را در وجود خود دارد.
بدون شك بهرهمندي از تعاليم و دستورات ائمه اطهار همواره يكي از مهمترين راههاي رهايي بشريت از قيد و بند شيوههاي ظالمانه و غدار بوده است و بهرهگيري از آموزههاي اقتصادي امام رضا عليه السلام نيز ميتواند يكي از راههاي اساسي نجات انسان امروز از چنگال نظامهاي ناعادلانه اقتصادي و سياسي جهاني باشد، آنگونه كه امام رضا عليه السلام خود ميفرمايند:
رَحِمَ اللهُ عَبداً أحيا أمرنَا وَ يعَلِّمُهَا الناسَ فَاِنّ النّاسَ لَو عَلِمُوا مَحاسِنَ كَلامِنَا لا تَّبَعُونا.1
خدا بيامرزد كسي را كه امر ما را زنده ميكند. علوم ما را ميآموزد و به مردمان تعليم ميدهد. همانا اگر مردم تعاليم زيباي ما را دريابند، از ما پيروي كنند (نه از غير ما)، يعني به راه درست و (صراط مستقيم) در ميآيند، و به سعادت هر دو جهان ميرسند.
نيازهاي زندگي و مسائل معيشتي و اقتصادي بيشترين نگراني انسان ديروز و امروز است و با شرايط كنوني، در آينده نيز چنين خواهد بود. بر طرف كردن اين نگراني بزرگ و فراگير، آنگاه امكان دارد كه اقتصاد با مسائل ارزشي آميخته شود و اخلاق به كمك معيارهاي اقتصادي بشتابد و عدالت اجتماعي بر سياستهاي مالي و نظامهاي اقتصادي سايه افكند.
روشن است كه قوانين به تنهايي نميتواند تعهد لازم و مسئوليتشناسي ژرفي را در انسانها پديد آورد، و از اين همه فاصلههاي زندگي و محروميتها بكاهد. از اين رو، در تعاليم اسلامي، اخلاق و اقتصاد پيوندي ناگسستني دارد و فعاليتهاي اقتصادي انساني برپايه باور تكليف و مسئوليتهاي خدايي استوار شده است و انسانهاي دينباور، در گردش ثروت و شيوههاي توليد و توزيع و مصرف، از تكليف الهي پيروي ميكنند و مسئوليتهاي انساني را نيك باور دارند. بدين جهت بازار اسلامي و كارگاه و كارخانه و مزرعه اسلامي با ديگر بازارها، كارخانهها و مزارع تفاوتي اصولي مييابد.
در اين زمانه ناهنجار، و با همه انسانيتهاي فراموش شده، و با انبوه موانعي كه بر سر راه انسانها در سراسر كره زمين پديد آمده است، اگر راههاي رهايي به انسانها نموده شود، و ارزشهاي معنوي و الهي درست تبيين گردد، با آغوش باز پذيرفته خواهد شد، و رويكرد به آموزشهاي اصيل دين اوج خواهد گرفت و زمينه انديشههاي باطل و بيپايه و اساس بشري، از ميان خواهد رفت.
با توجه به اهميت اصول مختلف اقتصادي، به بيان ديدگاههاي ارزشمند امام هشتم ثامن الحجج عليه السلام در رابطه با ابعاد مختلف اصول اقتصادي ميپردازيم.
جهت بررسي اساسي و زيربنايي اين اصول، ابتدا نظري به تعاريف مفاهيم كليدي اقتصاد و مفاهيم اقتصاد اسلامي مياندازيم، تا با چشماندازي روشنتر به بيان ديدگاههاي امام رضا عليه السلام درباره اين اصول بپردازيم:
علم اقتصاد، عبارت است از دانشي كه به تخصيص بهينه كالاها و فرآوردهها ميپردازد. به عبارت ديگر، علمياست كه به تفسير حيات اقتصادي و پديدههاي آن و ارتباطشان با عوامل كلّي آنها اهتمام ميورزد.2
مسئله اقتصاد، به عنوان يكي از مهمترين مسائل زندگي بشري، مطرح است، و اسلام نيز نگرش خاصي به آن دارد.
در تفسير و تحليل رشد و توسعه اقتصادي، پيروان مكاتب اقتصادي كلاسيك، نئوكلاسيك، مكتب كينز و امثال آنها؛ ديدگاههاي خاص خود را در جهت طراحي نظام اقتصادي مطرح نمودهاند. به عنوان نمونه، كلاسيكها در مورد بازار آزاد، نئو كلاسيكها در زمينه كارآفريني، پيروان مكتب شيكاگو در زمينه نقش آموزش، طرفداران فيزيوكراسي در خصوص كشاورزي و مكتب سوداگران (مركانتليسم) در زمينه مازاد صادرات، ديدگاهها ارزشمندي را مطرح نمودهاند.3
آيين اسلام نيز، در جهت تنظيم روابط اقتصادي بين انسانها كه براي تأمين نيازهاي اقتصادي (يا رفع مشكلات اقتصادي) تدوين گرديده و با عدالت اجتماعي مرتبط ميباشد، قواعدي كلي ارائه نموده كه در ابواب اقتصادي فقه اسلامي به تفصيل بيان شده است.
واژه يا تركيب «اقتصاد اسلامي» يك لفظ مشترك است كه ابعاد مختلفي دارد. هر يك از صاحبنظران و متفكران مرتبط با اين حوزه ديني و فكري بر اساس بينش و گرايشهايي كه داشتهاند به نحوي بر دامنه ابعاد آن افزودهاند.
اگرچه بيان مكتب و سيستم اقتصادي اسلام داراي اهميت والايي است و حتي با وجود تحقيقات گسترده در اين زمينه هنوز از ضعفهاي بنيادين رنج ميبرد، اما اين مهم نبايد ما را از مطالعه و بررسي ابعاد ديگر اقتصاد اسلامي به ويژه در عرصه تطبيق و اجرا باز دارد.
زير بناي احكام اسلامي در حوزه اقتصاد، مجموعهاي از روابط اثباتي قابل استخراج از قرآن و روايات است كه بر اساس آن قوانين علمي و سنن تكويني اقتصادي بر اساس شريعت اسلام و روايات اسلامي قابل كشف و استخراج است.
بهطور كلي نظام اقتصاد اسلامي، عبارت است از مجموعه قواعد كلّي ارائه شده در اسلام در زمينه روش تنظيم حيات اقتصادي و حلّ مشكلات اقتصادي، در راستاي تأمين عدالت اجتماعي4.
بنابراين، اقتصاد اسلامي هم داراي مكتب و نظام اقتصادي است و هم ماهيت علمي دارد و بر اساس اين ويژگيها جوامع اسلامي ميتوانند با تكيه بر معارف غني اسلام به حل مشكلات امروز اقتصادي همت گمارند.
اسلام به عنوان يگانه مكتب انسانساز، توجه خاصي به رفع حوايج مادي انسان دارد و الگوهاي خاصي براي روابط نهادهاي مختلف اجتماعي و اقتصادي در نظر گرفته است. از اين منظر، در جامعه انساني، هدف و انتظار از تحكيم بنيادهاي اقتصادي، تمركز و تكاثر ثروت و سودجويي و نفعپرستي نيست؛ بلكه انتظار، رفع نيازهاي اساسي انسان در جريان رشد و تكامل مادي و معنوي او و رسيدن به اهداف غايي خلقت و ريشهكن كردن فقر و محروميت است.
بدون شك بهرهمندي از تعاليم و دستورات ائمه اطهار همواره يكي از مهمترين راههاي رهايي بشريت از قيد و بند شيوههاي ظالمانه و غدار بوده است و بهرهگيري از آموزههاي اقتصادي امام رضا عليه السلام نيز ميتواند يكي از راههاي اساسي نجات انسان امروز از چنگال نظامهاي ناعادلانه اقتصادي و سياسي جهاني باشد، آنگونه كه امام رضا عليه السلام خود ميفرمايند:
رَحِمَ اللهُ عَبداً أحيا أمرنَا وَ يعَلِّمُهَا الناسَ فَاِنّ النّاسَ لَو عَلِمُوا مَحاسِنَ كَلامِنَا لا تَّبَعُونا.1
خدا بيامرزد كسي را كه امر ما را زنده ميكند. علوم ما را ميآموزد و به مردمان تعليم ميدهد. همانا اگر مردم تعاليم زيباي ما را دريابند، از ما پيروي كنند (نه از غير ما)، يعني به راه درست و (صراط مستقيم) در ميآيند، و به سعادت هر دو جهان ميرسند.
نيازهاي زندگي و مسائل معيشتي و اقتصادي بيشترين نگراني انسان ديروز و امروز است و با شرايط كنوني، در آينده نيز چنين خواهد بود. بر طرف كردن اين نگراني بزرگ و فراگير، آنگاه امكان دارد كه اقتصاد با مسائل ارزشي آميخته شود و اخلاق به كمك معيارهاي اقتصادي بشتابد و عدالت اجتماعي بر سياستهاي مالي و نظامهاي اقتصادي سايه افكند.
روشن است كه قوانين به تنهايي نميتواند تعهد لازم و مسئوليتشناسي ژرفي را در انسانها پديد آورد، و از اين همه فاصلههاي زندگي و محروميتها بكاهد. از اين رو، در تعاليم اسلامي، اخلاق و اقتصاد پيوندي ناگسستني دارد و فعاليتهاي اقتصادي انساني برپايه باور تكليف و مسئوليتهاي خدايي استوار شده است و انسانهاي دينباور، در گردش ثروت و شيوههاي توليد و توزيع و مصرف، از تكليف الهي پيروي ميكنند و مسئوليتهاي انساني را نيك باور دارند. بدين جهت بازار اسلامي و كارگاه و كارخانه و مزرعه اسلامي با ديگر بازارها، كارخانهها و مزارع تفاوتي اصولي مييابد.
در اين زمانه ناهنجار، و با همه انسانيتهاي فراموش شده، و با انبوه موانعي كه بر سر راه انسانها در سراسر كره زمين پديد آمده است، اگر راههاي رهايي به انسانها نموده شود، و ارزشهاي معنوي و الهي درست تبيين گردد، با آغوش باز پذيرفته خواهد شد، و رويكرد به آموزشهاي اصيل دين اوج خواهد گرفت و زمينه انديشههاي باطل و بيپايه و اساس بشري، از ميان خواهد رفت.
با توجه به اهميت اصول مختلف اقتصادي، به بيان ديدگاههاي ارزشمند امام هشتم ثامن الحجج عليه السلام در رابطه با ابعاد مختلف اصول اقتصادي ميپردازيم.
جهت بررسي اساسي و زيربنايي اين اصول، ابتدا نظري به تعاريف مفاهيم كليدي اقتصاد و مفاهيم اقتصاد اسلامي مياندازيم، تا با چشماندازي روشنتر به بيان ديدگاههاي امام رضا عليه السلام درباره اين اصول بپردازيم:
علم اقتصاد، عبارت است از دانشي كه به تخصيص بهينه كالاها و فرآوردهها ميپردازد. به عبارت ديگر، علمياست كه به تفسير حيات اقتصادي و پديدههاي آن و ارتباطشان با عوامل كلّي آنها اهتمام ميورزد.2
مسئله اقتصاد، به عنوان يكي از مهمترين مسائل زندگي بشري، مطرح است، و اسلام نيز نگرش خاصي به آن دارد.
در تفسير و تحليل رشد و توسعه اقتصادي، پيروان مكاتب اقتصادي كلاسيك، نئوكلاسيك، مكتب كينز و امثال آنها؛ ديدگاههاي خاص خود را در جهت طراحي نظام اقتصادي مطرح نمودهاند. به عنوان نمونه، كلاسيكها در مورد بازار آزاد، نئو كلاسيكها در زمينه كارآفريني، پيروان مكتب شيكاگو در زمينه نقش آموزش، طرفداران فيزيوكراسي در خصوص كشاورزي و مكتب سوداگران (مركانتليسم) در زمينه مازاد صادرات، ديدگاهها ارزشمندي را مطرح نمودهاند.3
آيين اسلام نيز، در جهت تنظيم روابط اقتصادي بين انسانها كه براي تأمين نيازهاي اقتصادي (يا رفع مشكلات اقتصادي) تدوين گرديده و با عدالت اجتماعي مرتبط ميباشد، قواعدي كلي ارائه نموده كه در ابواب اقتصادي فقه اسلامي به تفصيل بيان شده است.
واژه يا تركيب «اقتصاد اسلامي» يك لفظ مشترك است كه ابعاد مختلفي دارد. هر يك از صاحبنظران و متفكران مرتبط با اين حوزه ديني و فكري بر اساس بينش و گرايشهايي كه داشتهاند به نحوي بر دامنه ابعاد آن افزودهاند.
اگرچه بيان مكتب و سيستم اقتصادي اسلام داراي اهميت والايي است و حتي با وجود تحقيقات گسترده در اين زمينه هنوز از ضعفهاي بنيادين رنج ميبرد، اما اين مهم نبايد ما را از مطالعه و بررسي ابعاد ديگر اقتصاد اسلامي به ويژه در عرصه تطبيق و اجرا باز دارد.
زير بناي احكام اسلامي در حوزه اقتصاد، مجموعهاي از روابط اثباتي قابل استخراج از قرآن و روايات است كه بر اساس آن قوانين علمي و سنن تكويني اقتصادي بر اساس شريعت اسلام و روايات اسلامي قابل كشف و استخراج است.
بهطور كلي نظام اقتصاد اسلامي، عبارت است از مجموعه قواعد كلّي ارائه شده در اسلام در زمينه روش تنظيم حيات اقتصادي و حلّ مشكلات اقتصادي، در راستاي تأمين عدالت اجتماعي4.
بنابراين، اقتصاد اسلامي هم داراي مكتب و نظام اقتصادي است و هم ماهيت علمي دارد و بر اساس اين ويژگيها جوامع اسلامي ميتوانند با تكيه بر معارف غني اسلام به حل مشكلات امروز اقتصادي همت گمارند.
اسلام به عنوان يگانه مكتب انسانساز، توجه خاصي به رفع حوايج مادي انسان دارد و الگوهاي خاصي براي روابط نهادهاي مختلف اجتماعي و اقتصادي در نظر گرفته است. از اين منظر، در جامعه انساني، هدف و انتظار از تحكيم بنيادهاي اقتصادي، تمركز و تكاثر ثروت و سودجويي و نفعپرستي نيست؛ بلكه انتظار، رفع نيازهاي اساسي انسان در جريان رشد و تكامل مادي و معنوي او و رسيدن به اهداف غايي خلقت و ريشهكن كردن فقر و محروميت است.
منبع: کتاب جلوههاي جهاد اقتصادي در انديشه امام رضا علیه السلام
برچسبها: اصول اقتصادی
توسط ، با موضوع امام رضا (ع) و اقتصاد مقاومتی
| لينک ثابت
آخـرين مطالب ارسالـي
پيوند روزانه
- آيين خويشاوندى و صله رحم در سیره رضوی
- رفتارهای اقتصادی امام رضا عليه السلام
- توصیههای امام رضا (ع) در باب مشاجره
- روش تغذیه و طرز خوردن از نگاه امام رضا علیه السلام
- تبین جایگاه اقتصادی خانواده در نگاه امام رضا
- مباني و اصول جهاد اقتصادي در سیره رضوی
- تحرک صحیح اقتصادی در سیره رضوی
- راز طول عمر و سلامت انسان در کلام امام رضا علیه السلام
- امام رضا (ع) الگويي براي اخلاق
- سنتهای ازدواج در سیره رضوی
- امام رضا(علیه السلام) و تربيت فرزند
- سيره تربيتي امام رضا علیه ا لسلام
- اي تكيه گاه هشتمين
- اي غريب نواز!
- کعبه آمال دلدادگان
- حكايتي دارد دلبستگيهاي من و تو
- لحظه هايي كه تكرار نمي شوند
- پياده در راه عشق
- نور رضوی
- نگاه كنیم...
- تمام پيوندها



